Kappen met kappen: helaas tegen de essentakziekte is niets te doen

Sporen van het valse essenvlieskelkje verspreiden zich door de lucht en landen op de bladeren van de essen. Via de bladsteel doordringen ze de takken en de stam. De schimmel vermenigvuldigt zich daar in de houtvaten, die daardoor verstopt raken. De boom kan steeds minder water en voedingsstoffen naar zijn takken en bladeren vervoeren. Langzaam sterft de boom door verdroging.

Essentaksterfte en herplant in de Stadsbossen Almere

Er dreigt een waardevolle inheemse boomsoort uit het Nederlandse landschap te verdwijnen. De es wordt sinds 2010 overal in Nederland in een steeds hoger tempo aangetast door essentaksterfte, een agressieve schimmelziekte waarvan de bomen niet herstellen. Geen exclusief probleem van Staatsbosbeheer, maar een landelijke calamiteit. Flevoland is veruit de zwaarst getroffen provincie. Omdat aangetaste bomen makkelijk kunnen omvallen, ondernemen we als bosbeheerders nu actie voor de veiligheid van de bosbezoeker en voor de toekomst van het bos. Dus ook in Almere.

Herplant in Almere 

56.000 nieuwe bomen

Deze winter zijn er in de gebieden van Staatsbosbeheer in Almere 56.000 nieuwe bomen aangeplant. In het plantseizoen is 21 hectare herplant vooral in het Cirkelbos, het Waterlandsebos rondom De Kemphaan en in het Oostrandpark. Dat is met elkaar een gebied van zo’n veertig voetbalvelden groot. Ook de komende jaren staat grootschalige herplant op het programma van Staatsbosbeheer in Almere.

Vooral gevarieerde aanplant die lang meegaat

Staatsbosbeheer plant verschillende combinaties van twee tot vier inheemse soorten aan die goed bij elkaar passen en lang meegaan met bijvoorbeeld beuk, eik, iep, linde, zwarte noot, walnoot, esdoorn, zoete kers en acacia. Ook zijn er zo’n 2200 snelgroeiende populieren en wilgen aangeplant. 

Vellingen in het Almeerderhout

Door het Almeerderhout lopen zoveel paden langs of door vakken met essen, dat het weghalen van de essen voor de veiligheid van bezoekers de hoogste prioriteit had. Weinig essen waren vitaal genoeg om te laten staan. Ook op plekken wat verder van de paden, waar de bomen spontaan omvallen is het nodig om de essen op te ruimen. Zou Staatsbosbeheer deze vakken, waarin de essen als mikado-stokjes tegen elkaar aan vallen niks doen, dan ontwikkelt zich daar een ruigte van bramen, brandnetel, kleefkruid en bereklauw en geen bos. Om een nieuwe bomen aan kunnen planten, is het nodig eerst de zieke bomen op te ruimen. Door de essen weg te halen kunnen we de komende jaren nieuwe bomen planten. In sommige vakken is verspreid of in ‘coulissen’ wel een klein deel van de essen blijven staan, om de nieuwe aanplant enige beschutting te geven.

Locaties

De bossen en bosstroken in Almere, die beheerd worden door Staatsbosbeheer. Het gaat om de bosgebieden van het Almeerderhout, Buitenhout en Oostrandpark. Tot het Almeerderhout horen ook het Kathedralenbos, Waterlandsebos, Schapenbos en Cirkelbos.

Planning

In Almere is in de winter van 2018/2019 gestart met 21 hectare herplant. Ook de komende jaren zal er sprake zijn van herplant in de winterperiodes. De herplant gaat meerdere jaren duren.

Aanpak werkzaamheden

Na de kap worden de stammen en takken uitgereden. Om de vele duizenden bomen efficiënt te kunnen planten worden eerst de stronken en takken geklepeld. Daarna kunnen de nieuwe bomen met de plantmachine geplant worden.

Toegankelijkheid

Tijdens de werkzaamheden kunnen paden en wegen tijdelijk zijn afgezet vanwege de veiligheid. Paden zijn soms slecht begaanbaar geworden door het werkverkeer. Na afloop van de boswerkzaamheden zullen de paden hersteld worden.

Er dreigt een waardevolle inheemse boomsoort uit het Nederlandse landschap te verdwijnen. De es wordt overal in Nederland in een steeds hoger tempo aangetast door essentaksterfte, een agressieve schimmelziekte waarvan de bomen niet herstellen. We werken hard om de zieke essen te verwijderen en de aangetaste bossen te herstellen.

inds 2016 is de essentaksterfte aan een flinke opmars bezig. Staatsbosbeheer beheert ruim 4.600 hectare essenbos, waarvan 80% is aangetast (en daarvan is ruim 85% zwaar aangetast). De ziekte is helaas niet te bestrijden. Daarom zijn we genoodzaakt om de aangetaste bomen die een risico opleveren langs paden en wegen te verwijderen.

Gezonde en hopelijk resistente essen sparen we uiteraard, zodat de es op de langere termijn weer een belangrijke rol in onze bossen kan spelen. Op plekken waar kap onvermijdelijk is, zorgen we waar nodig voor een nieuwe generatie bomen. Gevarieerd in soort en leeftijd, zodat bossen en beplantingen ook voor de toekomst duurzaam behouden blijven voor verschillende functies. Dit is in ieders belang.

Uitvoering werkzaamheden

De planning en uitvoering van de maatregelen gebeurt in samenspraak met de provincies conform de gecertificeerde werkwijze bij bosbeheermaatregelen, De essentaksterfte is een calamiteit en vergt een omvangrijke hersteloperatie die buiten de reguliere budgetten valt die Staatsbosbeheer ontvangt voor beheer. We zijn voor financiering dan ook aangewezen op externe partijen (overheden en bedrijven) die net als wij willen investeren in het Nederlandse bos.

Feiten en cijfers

Landelijk essen-areaal bij Staatsbosbeheer ligt voor bijna 80% in de volgende provincies: Flevoland 43%, Groningen 12%, Limburg 8%, Fryslân 8% en Zuid-Holland 7%.

Essentaksterfte komt in alle soorten bos en beplantingen voor. Van de aangetaste bossen is twee derde ongemengd en een derde gemengd met andere boomsoorten. Het totale aangetaste areaal bestaat uit 2.400 hectare multifunctioneel bos, 1.100 hectare natuurbos, 120 hectare cultuurhistorisch bos en 230 hectare landschappelijke beplantingen. Daarnaast zit er nog zo’n 900 hectare verspreid over andere natuurtypen en in gebruik gegeven terreinen.

Tafel van essenhout

Het vrijgekomen, bruikbare essenhout dat bij de kap vrijkomt, bieden we liefst zoveel mogelijk aan voor hoogwaardig gebruik. Het overige hout wordt gebruikt voor vezelindustrie en biomassa. In Flevoland wordt worden van het hout van zieke essen tafelbladen gemaakt. Bekijk de video.

Permanente koppeling naar dit artikel: https://almere.groenliberalepartij.nl/kappen-met-kappen-helaas-tegen-de-essentakziekte-is-niets-te-doen/

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.